พระราชวังบางปะอินมีประวัติความเป็นมาตามพระราชพงศาวดารครั้งกรุงศรีอยุธยาว่า พระเจ้าปราสาททองหรือพระศรีสรรเพ็ชญ์ที่ 5 (พ.ศ.2172 - 2199) ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯให้สร้าง พระราชวังแห่งนี้ขึ้นบนเกาะ บางเลนในลำแม่น้ำเจ้าพระยาตามพระราชพงศาวดารกล่าวว่า พระเจ้าปราสาททองเป็นพระราชโอรส ของสมเด็จพระเอกาทศรถ ประสูติแต่หญิงสาวชาวบ้าน ซึ่งพระองค์ทรงพบเมื่อครั้งเสด็จพระราชดำเนินโดยเรือพระที่นั่ง แล้วเกิดล่มลงตรงเกาะบางปะอิน เมื่อพระเจ้าปราสาททอง ขึ้นครองราชย์ในปี พ.ศ. 2173 แล้ว ต่อมาในปีพ.ศ.2175 จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯให้สร้างวัดขึ้นวัดหนึ่ง บนเกาะบางปะอิน ตรงบริเวณเคหสถานเดิมของพระมารดาพระราชทานชื่อว่า “วัดชุมพลนิกายาราม”และให้ขุดสระน้ำสร้างพระราชนิเวศน์สถานขึ้นกลางเกาะเป็นที่สำหรับ เสด็จประพาสแล้วสร้างพระที่นั่งองค์หนึ่งขึ้นริมสระน้ำนั้น พระราชทานนามว่า “พระที่นั่งไอศวรรย์ทิพย์อาสน์” พระราชวังแห่งนี้คงเป็นที่ประพาสสำราญพระราชหฤทัย ของพระเจ้าแผ่นดินในสมัยกรุงศรีอยุธยามาตลอด และคงรกร้างทรุดโทรมไปแต่ครั้งเสียกรุงศรีอยุธยา

พระราชวังบางปะอิน ได้รับการบูรณะฟื้นฟูขึ้นอีกครั้งในสมัยรัชกาลที่ 4 แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯให้สร้างพระที่นั่งองค์หนึ่ง สำหรับเป็นที่ประทับมีเรือนแถวสำหรับฝ่ายในและมีพลับพลา เป็นต้น

เมื่อเดินข้ามสะพานปูนที่มีรูปปั้นหินอ่อนเรียงรายข้างทาง

เลี้ยวขวา จะเจอ พระที่นั่งวโรภาษพิมาน เดิมเป็นสองชั้นค่ะ และได้รื้อมาเป็นชั้นเดียว ใช้สำหรับว่าราชการ รับรองแขก และทรงสำราญ ภายในมีพระมหาเศวตฉัตรของรัชการที่ 5 อยู่ มีภาพเขียน ศาสตราวุธต่างๆ ประดับไว้มากมาย งดงามมาก
                                
พระที่นั่งวโรภาษพิมาน เป็นตึกชั้นเดียวเป็นศิลปะกรีก-โรมัน ใช้เป็นที่ประทับ และมีท้องพระโรงเสด็จออกว่าราชการ ปัจจุบัน ภายในประดับภาพถ่ายต่างๆ ส่วนใหญ่เป็นภาพจากพระราชวังไกลกังวล

                   


หอวิฑูรทัศนา

เป็นหอสูงยอดมนตั้งอยู่กลางเกาะในพระราชอุทยาน พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯให้สร้างขึ้นเมื่อปีพ.ศ.2424 เพื่อใช้เป็นหอส่องกล้อง ชมภูมิประเทศและดูดาว

พระที่นั่งเวหาศจำรูญ เป็นพระที่นั่งที่สร้างแบบจีน มีความวิจิตรงดงามมาก พ่อค้าชาวจีนร่วมใจกันสร้างถวายรัชการที่ 5


อนุสาวรีย์ราชานุสรณ์ ซึ่งสร้างขึ้นเนื่องจากการที่รัชการที่ 5สูญเสียพระราชโอรสและพระราชธิดาถึง 3 พระองค์ในสมเด็จพระศรีพัชรินทราบรมราชินีนาถ และพระอัครชายาอีกองค์หนึ่งในเวลาไล่เลี่ยกัน

และ อนุสาวรีย์สมเด็จพระนางเจ้าสุนันทากุมารีรัตน์ (พระนางเรือล่ม) สร้างขึ้นเนื่องจากสมเด็จพระนางเจ้าสุนันทากุมารีรัตน์ เสด็จทิวงคตพร้อมพระราชธิดาเมื่อวันที่ ในขณะที่กำลังเสด็จพระราชดำเนินมายังพระราชวังบางปะอิน รัชการที่ 5 จึงโปรดเกล้าให้สร้างอนุสาวรีย์หินอ่อนขึ้นเพื่อเป็นที่รำลึกถึงด้วยความอาลัยรัก พร้อมทั้งจารึกคำไว้อาลัยที่ทรงพระราชนิพนธ์ด้วยพระองค์ ทั้งภาษาไทยและภาษาอังกฤษ

         พระราชวังบางปะอินมีประวัติความเป็นมาตามพระราชพงศาวดารครั้งกรุงศรีอยุธยาว่า พระเจ้าปราสาททองหรือพระศรีสรรเพ็ชญ์ที่ 5 (พ.ศ.2172 - 2199) ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯให้สร้าง พระราชวังแห่งนี้ขึ้นบนเกาะ บางเลนในลำแม่น้ำเจ้าพระยาตามพระราชพงศาวดารกล่าวว่า พระเจ้าปราสาททองเป็นพระราชโอรส ของสมเด็จพระเอกาทศรถ ประสูติแต่หญิงสาวชาวบ้าน ซึ่งพระองค์ทรงพบเมื่อครั้งเสด็จพระราชดำเนินโดยเรือพระที่นั่ง แล้วเกิดล่มลงตรงเกาะบางปะอิน เมื่อพระเจ้าปราสาททอง ขึ้นครองราชย์ในปี พ.ศ. 2173 แล้ว ต่อมาในปีพ.ศ.2175 จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯให้สร้างวัดขึ้นวัดหนึ่ง บนเกาะบางปะอิน ตรงบริเวณเคหสถานเดิมของพระมารดาพระราชทานชื่อว่า “วัดชุมพลนิกายาราม”และให้ขุดสระน้ำสร้างพระราชนิเวศน์สถานขึ้นกลางเกาะเป็นที่สำหรับ เสด็จประพาสแล้วสร้างพระที่นั่งองค์หนึ่งขึ้นริมสระน้ำนั้น พระราชทานนามว่า “พระที่นั่งไอศวรรย์ทิพย์อาสน์” พระราชวังแห่งนี้คงเป็นที่ประพาสสำราญพระราชหฤทัย ของพระเจ้าแผ่นดินในสมัยกรุงศรีอยุธยามาตลอด และคงรกร้างทรุดโทรมไปแต่ครั้งเสียกรุงศรีอยุธยา

พระราชวังบางปะอิน ได้รับการบูรณะฟื้นฟูขึ้นอีกครั้งในสมัยรัชกาลที่ 4 แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯให้สร้างพระที่นั่งองค์หนึ่ง สำหรับเป็นที่ประทับมีเรือนแถวสำหรับฝ่ายในและมีพลับพลา เป็นต้น

เมื่อเดินข้ามสะพานปูนที่มีรูปปั้นหินอ่อนเรียงรายข้างทาง

เลี้ยวขวา จะเจอ พระที่นั่งวโรภาษพิมาน เดิมเป็นสองชั้นค่ะ และได้รื้อมาเป็นชั้นเดียว ใช้สำหรับว่าราชการ รับรองแขก และทรงสำราญ ภายในมีพระมหาเศวตฉัตรของรัชการที่ 5 อยู่ มีภาพเขียน ศาสตราวุธต่างๆ ประดับไว้มากมาย งดงามมาก
                                
พระที่นั่งวโรภาษพิมาน เป็นตึกชั้นเดียวเป็นศิลปะกรีก-โรมัน ใช้เป็นที่ประทับ และมีท้องพระโรงเสด็จออกว่าราชการ ปัจจุบัน ภายในประดับภาพถ่ายต่างๆ ส่วนใหญ่เป็นภาพจากพระราชวังไกลกังวล

                   


หอวิฑูรทัศนา

เป็นหอสูงยอดมนตั้งอยู่กลางเกาะในพระราชอุทยาน พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯให้สร้างขึ้นเมื่อปีพ.ศ.2424 เพื่อใช้เป็นหอส่องกล้อง ชมภูมิประเทศและดูดาว

พระที่นั่งเวหาศจำรูญ เป็นพระที่นั่งที่สร้างแบบจีน มีความวิจิตรงดงามมาก พ่อค้าชาวจีนร่วมใจกันสร้างถวายรัชการที่ 5


อนุสาวรีย์ราชานุสรณ์ ซึ่งสร้างขึ้นเนื่องจากการที่รัชการที่ 5สูญเสียพระราชโอรสและพระราชธิดาถึง 3 พระองค์ในสมเด็จพระศรีพัชรินทราบรมราชินีนาถ และพระอัครชายาอีกองค์หนึ่งในเวลาไล่เลี่ยกัน

และ อนุสาวรีย์สมเด็จพระนางเจ้าสุนันทากุมารีรัตน์ (พระนางเรือล่ม) สร้างขึ้นเนื่องจากสมเด็จพระนางเจ้าสุนันทากุมารีรัตน์ เสด็จทิวงคตพร้อมพระราชธิดาเมื่อวันที่ ในขณะที่กำลังเสด็จพระราชดำเนินมายังพระราชวังบางปะอิน รัชการที่ 5 จึงโปรดเกล้าให้สร้างอนุสาวรีย์หินอ่อนขึ้นเพื่อเป็นที่รำลึกถึงด้วยความอาลัยรัก พร้อมทั้งจารึกคำไว้อาลัยที่ทรงพระราชนิพนธ์ด้วยพระองค์ ทั้งภาษาไทยและภาษาอังกฤษ

         พระราชวังบางปะอินมีประวัติความเป็นมาตามพระราชพงศาวดารครั้งกรุงศรีอยุธยาว่า พระเจ้าปราสาททองหรือพระศรีสรรเพ็ชญ์ที่ 5 (พ.ศ.2172 - 2199) ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯให้สร้าง พระราชวังแห่งนี้ขึ้นบนเกาะ บางเลนในลำแม่น้ำเจ้าพระยาตามพระราชพงศาวดารกล่าวว่า พระเจ้าปราสาททองเป็นพระราชโอรส ของสมเด็จพระเอกาทศรถ ประสูติแต่หญิงสาวชาวบ้าน ซึ่งพระองค์ทรงพบเมื่อครั้งเสด็จพระราชดำเนินโดยเรือพระที่นั่ง แล้วเกิดล่มลงตรงเกาะบางปะอิน เมื่อพระเจ้าปราสาททอง ขึ้นครองราชย์ในปี พ.ศ. 2173 แล้ว ต่อมาในปีพ.ศ.2175 จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯให้สร้างวัดขึ้นวัดหนึ่ง บนเกาะบางปะอิน ตรงบริเวณเคหสถานเดิมของพระมารดาพระราชทานชื่อว่า “วัดชุมพลนิกายาราม”และให้ขุดสระน้ำสร้างพระราชนิเวศน์สถานขึ้นกลางเกาะเป็นที่สำหรับ เสด็จประพาสแล้วสร้างพระที่นั่งองค์หนึ่งขึ้นริมสระน้ำนั้น พระราชทานนามว่า “พระที่นั่งไอศวรรย์ทิพย์อาสน์” พระราชวังแห่งนี้คงเป็นที่ประพาสสำราญพระราชหฤทัย ของพระเจ้าแผ่นดินในสมัยกรุงศรีอยุธยามาตลอด และคงรกร้างทรุดโทรมไปแต่ครั้งเสียกรุงศรีอยุธยา

พระราชวังบางปะอิน ได้รับการบูรณะฟื้นฟูขึ้นอีกครั้งในสมัยรัชกาลที่ 4 แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯให้สร้างพระที่นั่งองค์หนึ่ง สำหรับเป็นที่ประทับมีเรือนแถวสำหรับฝ่ายในและมีพลับพลา เป็นต้น

เมื่อเดินข้ามสะพานปูนที่มีรูปปั้นหินอ่อนเรียงรายข้างทาง

เลี้ยวขวา จะเจอ พระที่นั่งวโรภาษพิมาน เดิมเป็นสองชั้นค่ะ และได้รื้อมาเป็นชั้นเดียว ใช้สำหรับว่าราชการ รับรองแขก และทรงสำราญ ภายในมีพระมหาเศวตฉัตรของรัชการที่ 5 อยู่ มีภาพเขียน ศาสตราวุธต่างๆ ประดับไว้มากมาย งดงามมาก
                                
พระที่นั่งวโรภาษพิมาน เป็นตึกชั้นเดียวเป็นศิลปะกรีก-โรมัน ใช้เป็นที่ประทับ และมีท้องพระโรงเสด็จออกว่าราชการ ปัจจุบัน ภายในประดับภาพถ่ายต่างๆ ส่วนใหญ่เป็นภาพจากพระราชวังไกลกังวล

                   


หอวิฑูรทัศนา

เป็นหอสูงยอดมนตั้งอยู่กลางเกาะในพระราชอุทยาน พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯให้สร้างขึ้นเมื่อปีพ.ศ.2424 เพื่อใช้เป็นหอส่องกล้อง ชมภูมิประเทศและดูดาว

พระที่นั่งเวหาศจำรูญ เป็นพระที่นั่งที่สร้างแบบจีน มีความวิจิตรงดงามมาก พ่อค้าชาวจีนร่วมใจกันสร้างถวายรัชการที่ 5


อนุสาวรีย์ราชานุสรณ์ ซึ่งสร้างขึ้นเนื่องจากการที่รัชการที่ 5สูญเสียพระราชโอรสและพระราชธิดาถึง 3 พระองค์ในสมเด็จพระศรีพัชรินทราบรมราชินีนาถ และพระอัครชายาอีกองค์หนึ่งในเวลาไล่เลี่ยกัน

และ อนุสาวรีย์สมเด็จพระนางเจ้าสุนันทากุมารีรัตน์ (พระนางเรือล่ม) สร้างขึ้นเนื่องจากสมเด็จพระนางเจ้าสุนันทากุมารีรัตน์ เสด็จทิวงคตพร้อมพระราชธิดาเมื่อวันที่ ในขณะที่กำลังเสด็จพระราชดำเนินมายังพระราชวังบางปะอิน รัชการที่ 5 จึงโปรดเกล้าให้สร้างอนุสาวรีย์หินอ่อนขึ้นเพื่อเป็นที่รำลึกถึงด้วยความอาลัยรัก พร้อมทั้งจารึกคำไว้อาลัยที่ทรงพระราชนิพนธ์ด้วยพระองค์ ทั้งภาษาไทยและภาษาอังกฤษ